در پایان دوران بارداری، ممکن است شرایطی پیش بیاید که تصمیم بگیرید زایمان خود را زودتر از موعد طبیعی آغاز کنید. این فرایند که به آن «اینداکشن انتخابی زایمان» گفته می‌شود، زمانی رخ می‌دهد که زایمان به دلایل غیر پزشکی و به صورت برنامه‌ریزی شده شروع شود.
اینداکشن انتخابی زایمان چیست؟
اینداکشن انتخابی زمانی است که پزشک یا ماما با استفاده از دارو یا روش‌های دیگر، زایمان را به صورت مصنوعی آغاز می‌کند در حالی که بدن مادر هنوز به طور طبیعی وارد مرحله زایمان نشده است. این کار معمولاً نزدیک به تاریخ زایمان انجام می‌شود و اگر به دلایل پزشکی مانند فشار خون بالا یا استرس جنین نباشد، به آن اینداکشن انتخابی گفته می‌شود.
چگونه اینداکشن زایمان انجام می‌شود؟
برای شروع زایمان، داروهایی مانند پیتوسین که از طریق تزریق وریدی وارد بدن می‌شود، به کار می‌رود تا انقباضات رحمی آغاز یا تقویت شود. همچنین ممکن است کیسه آب جنین به صورت مصنوعی باز شود یا دستگاهی برای باز کردن دهانه رحم استفاده شود. پزشک ممکن است داروهایی برای نرم کردن و باز شدن دهانه رحم نیز تجویز کند.
دلایل انتخاب اینداکشن زایمان
- نگرانی از رسیدن به موقع به بیمارستان
- دوران سوم بارداری دشوار یا دردناک
- تمایل به حضور همسر یا خانواده در زمان زایمان
- اطمینان از حضور پزشک مورد نظر در زمان زایمان
- مسائل مربوط به برنامه کاری یا مراقبت از کودکان
فرایند اینداکشن زایمان
پس از شروع زایمان، رحم به طور متناوب منقبض و شل می‌شود که به آن انقباض گفته می‌شود. این انقباضات به باز شدن دهانه رحم و خروج نوزاد کمک می‌کنند. پزشک میزان باز شدن دهانه رحم را اندازه‌گیری می‌کند و زمانی که به ۱۰ سانتی‌متر برسد، مادر می‌تواند فشار آوردن را شروع کند.
مزایا و معایب اینداکشن انتخابی
مزایا
- امکان برنامه‌ریزی زایمان در تاریخ‌های خاص مانند تعطیلات مذهبی یا هماهنگی با برنامه پزشک و خانواده
- آمادگی مادر برای زایمان در هفته آخر بارداری
معایب
- ممکن است شروع و پیشرفت زایمان به تأخیر بیفتد و دهانه رحم دیرتر باز شود
- افزایش خطر عفونت پس از پاره شدن کیسه آب
- نیاز به مانیتورینگ مداوم ضربان قلب جنین که حرکت مادر را محدود می‌کند
- انقباضات قوی‌تر و دردناک‌تر در مراحل اولیه زایمان
- اینداکشن قبل از هفته ۳۹ بارداری به دلیل خطرات زایمان زودرس معمولاً توصیه نمی‌شود مگر در شرایط پزشکی خاص
مطالعات و نتایج اینداکشن انتخابی
مطالعات نشان داده‌اند نوزادانی که از طریق اینداکشن انتخابی به دنیا آمده‌اند، وزن کمتری نسبت به نوزادان زایمان طبیعی دارند. همچنین بررسی بیش از یک میلیون بارداری نشان داده است که اینداکشن انتخابی با افزایش میزان بستری شدن نوزاد در بخش مراقبت‌های ویژه و افزایش احتمال زایمان سزارین همراه است، حتی در مادرانی که سابقه سزارین یا مشکلات پزشکی نداشته‌اند.
مدت زمان اینداکشن برای مادران اولین بار
فرایند اینداکشن ممکن است از چند ساعت تا دو یا سه روز طول بکشد و معمولاً در مادران بار اول یا بارداری‌های کمتر از ۳۷ هفته طولانی‌تر است. برای انجام اینداکشن انتخابی باید موارد زیر رعایت شود:
- تاریخ زایمان به دقت مشخص شده باشد تا زایمان زودتر از موعد انجام نشود
- حداقل ۳۹ هفته بارداری سپری شده باشد
- مادر سابقه سزارین یا جراحی بزرگ رحمی نداشته باشد
- دهانه رحم نرم و آماده باز شدن باشد که با نمره بی‌شاپ (Bishop Score) تعیین می‌شود؛ نمره حداقل ۱۰ برای مادران بار اول و ۸ برای مادران سابقه‌دار لازم است
