کیستیک هیگروما نوعی کیست نادر است که معمولاً در نوزادان و اغلب در ناحیه سر یا گردن دیده میشود. این کیست زمانی شکل میگیرد که سیستم لنفاوی کودک در حال رشد دچار انسداد شود. سیستم لنفاوی وظیفه فیلتر کردن مواد مضر از جمله میکروبها را بر عهده دارد.
این نوع کیست در حدود یک نوزاد از هر ۸۰۰۰ تولد رخ میدهد و ممکن است همراه با برخی ناهنجاریهای مادرزادی باشد. به همین دلیل، در صورت تشخیص کیستیک هیگروما، پزشک معمولاً آزمایشهای ژنتیکی برای بررسی مشکلات احتمالی دیگر توصیه میکند. با این حال، برخی از نوزادان مبتلا کاملاً سالم هستند.
علائم کیستیک هیگروما
علائم این کیست بستگی به محل و اندازه آن دارد. معمولاً به صورت برآمدگی زیر پوست با رنگ کمی مایل به آبی دیده میشود. این کیست میتواند عملکرد اندامهای مجاور را مختل کند. نوزادان مبتلا ممکن است در تغذیه دچار مشکل شوند و رشدشان کندتر از سایر نوزادان باشد. اگر کیست در نزدیکی گلو باشد، ممکن است تنفس نوزاد دشوار شود. همچنین احتمال عفونت کیست وجود دارد که در صورت عدم درمان میتواند به استخوانها و دندانهای اطراف آسیب برساند.
علل ایجاد کیستیک هیگروما
این کیست میتواند ناشی از عوامل ژنتیکی و محیطی در رحم باشد که باعث اختلال در رشد سیستم لنفاوی میشود. گاهی کیست همراه با سندرمهای ژنتیکی مانند ترنر، داون یا نونان دیده میشود. در بزرگسالان، کیستیک هیگروما ممکن است به دلیل آسیب یا عفونتهای تنفسی قبلی ایجاد شود، اما اغلب علت دقیق آن مشخص نیست و ممکن است در دوران بارداری خودبهخود ناپدید شود.
تشخیص کیستیک هیگروما
اغلب این کیستها در هفته بیستم بارداری طی سونوگرافیهای معمول تشخیص داده میشوند. پس از تولد نیز ممکن است کیست مشاهده شود یا در مراحل بعدی زندگی کودک تشخیص داده شود. در صورت تشخیص در دوران بارداری، پزشک آزمایشهای ژنتیکی مانند نمونهبرداری از پرزهای جفتی (CVS) یا آمینوسنتز را برای بررسی مشکلات ژنتیکی توصیه میکند. همچنین سونوگرافیهای مکرر برای پیگیری تغییرات کیست انجام میشود. معمولاً زایمان سزارین در هفته ۳۸ برنامهریزی میشود و بهتر است در مراکزی انجام شود که امکانات مراقبت ویژه نوزادان و جراحیهای تخصصی کودکان را داشته باشند.
پس از تولد، در صورت مشاهده علائم کیستیک هیگروما، ممکن است آزمایشهایی مانند رادیوگرافی قفسه سینه، سونوگرافی، MRI یا سیتیاسکن برای تشخیص دقیقتر انجام شود.
درمان کیستیک هیگروما
اصلیترین روش درمان جراحی برای برداشتن کیست است. در صورتی که بخشی از کیست باقی بماند، احتمال بازگشت آن حدود ۱۵ درصد است. روشهای دیگر که به اندازه جراحی موثر نیستند شامل شیمیدرمانی، پرتودرمانی، استفاده از کورتیکواستروئیدها و اسکلروتراپی (تزریق محلول نمکی) میشوند.
عوارض کیستیک هیگروما
این کیست میتواند باعث افزایش یا کاهش مایع آمنیوتیک شود که خطراتی برای جنین به همراه دارد و ممکن است منجر به سقط جنین شود. همچنین کیست ممکن است راه هوایی نوزاد را مسدود کند، باعث تغییر شکل صورت شود و به عفونت پوستی به نام سلولیت منجر گردد. جراحی نیز ممکن است با عوارضی مانند آسیب عصبی و خونریزی شدید همراه باشد. همچنین احتمال بازگشت کیست پس از جراحی وجود دارد.
والدین میتوانند از طریق گروههای حمایتی مرتبط با این بیماری، مانند سازمانهای غیرانتفاعی تحقیقاتی در زمینه ناهنجاریهای مادرزادی و شبکه آموزش و پژوهش لنفاوی، حمایت دریافت کنند.



