در شش ماه اول زندگی نوزاد، تغذیه اصلی باید از شیر مادر یا شیر خشک باشد. معمولاً از حدود شش ماهگی می‌توان به تدریج غذاهای کمکی را به رژیم غذایی نوزاد اضافه کرد، زیرا دستگاه گوارش نوزاد تا قبل از چهار ماهگی به سختی قادر به هضم غیر از شیر است.
یکی از روش‌های قدیمی که والدین برای شروع غذای کمکی استفاده می‌کردند، افزودن حریره برنج به شیشه شیر بود. اما این روش خطراتی دارد و متخصصان توصیه می‌کنند از آن اجتناب شود.
آیا افزودن حریره برنج به شیشه شیر نوزاد ایمن است؟
اولین غذاهای نوزاد باید ساده و بدون نمک یا شکر اضافه باشند. بسیاری از والدین به همین دلیل به سراغ غلاتی مانند برنج، جو دوسر یا جو می‌روند. تصور قدیمی این بود که افزودن حریره برنج به شیشه شیر باعث می‌شود نوزاد شب‌ها بیشتر بخوابد و کمتر بیدار شود، اما تحقیقات نشان داده‌اند که این باور نادرست است. نوزادان در این سن معمولاً نمی‌توانند بیش از پنج ساعت پشت سر هم بخوابند و به طور طبیعی برای تغذیه بیدار می‌شوند، چه سیر باشند و چه نه.
علاوه بر این، افزودن حریره برنج به شیشه شیر می‌تواند خطر خفگی را افزایش دهد.
مسمومیت آرسنیک در حریره برنج
یکی دیگر از نگرانی‌ها درباره استفاده از حریره برنج، وجود میزان بالاتر آرسنیک در برنج نسبت به سایر غلات است. آرسنیک ماده‌ای طبیعی است که در خاک، آب و هوا وجود دارد و می‌تواند در صورت مواجهه طولانی‌مدت یا در سطوح بالا باعث بروز مشکلات جدی از جمله سرطان شود. حتی مقادیر کم آرسنیک که در حریره برنج نوزادان یافت می‌شود ممکن است بر رشد آنها تأثیر بگذارد. با این حال، چون والدین معمولاً حریره برنج را فقط برای مدت کوتاهی به نوزاد می‌دهند، خطر مسمومیت پایین‌تر است.
سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) محدودیت 100 قسمت در میلیارد (ppb) برای آرسنیک در حریره برنج نوزادان تعیین کرده است و بیشتر محصولات موجود در بازار این استاندارد را رعایت می‌کنند.
اگر قصد دارید به نوزادتان حریره برنج بدهید، نکات زیر را رعایت کنید:
- هرگز حریره برنج را داخل شیشه شیر نریزید و آن را مستقیماً با قاشق به نوزاد بدهید.
- از دادن روزانه حریره برنج خودداری کنید و تنوع غذایی را رعایت کنید.
- برند حریره برنج خود را از نظر میزان آرسنیک بررسی کنید.
- در صورت هرگونه سوال یا نگرانی با پزشک متخصص اطفال مشورت کنید.
روش صحیح تغذیه نوزاد با حریره برنج
برای شروع، یک قاشق غذاخوری حریره برنج غنی‌شده با آهن را با چهار قاشق غذاخوری شیر مادر یا شیر خشک مخلوط کنید. وقتی نوزاد توانست به صورت نشسته غذا بخورد، به او حدود یک قاشق چایخوری از این ترکیب را با قاشق بدهید. این فرآیند ممکن است در ابتدا کمی نامرتب و کثیف باشد، اما با تمرین نوزاد بهتر می‌تواند حریره را قورت دهد و به تدریج غلظت آن را افزایش دهید.
اگر نوزاد از غذا خوشش آمد، می‌توانید مقدار آن را کمی افزایش دهید، اما اگر علاقه‌ای نشان نداد یا نپسندید، او را مجبور نکنید و چند روز بعد دوباره امتحان کنید.
غذاهای کمکی دیگر برای نوزاد
مهم است که قبل از آماده شدن نوزاد، غذاهای جامد را شروع نکنید، زیرا شروع زودهنگام غذاهای جامد با چاقی در آینده مرتبط است. هنگام معرفی هر غذای جدید، چند روز صبر کنید تا علائم حساسیت یا مشکلات گوارشی مانند اسهال را مشاهده کنید.
پزشکان توصیه می‌کنند هنگام شروع غذاهای کمکی، غذاهای دارای آلرژن‌های احتمالی مانند بادام‌زمینی، ماهی و تخم‌مرغ را نیز به تدریج وارد رژیم غذایی کنید، زیرا تأخیر در معرفی این غذاها نمی‌تواند از بروز آلرژی جلوگیری کند.
از حدود 6 تا 8 ماهگی، نوزادان می‌توانند از غذاهای زیر استفاده کنند:
- لبنیات بدون شکر اضافه مانند پنیر و ماست
- میوه‌ها
- منابع پروتئینی مانند توفو، لوبیا، عدس و گوشت
- سبزیجات
- غلات کامل
هر بار فقط یک نوع میوه یا سبزیجات را معرفی کنید و پس از هر معرفی پنج روز صبر کنید تا واکنش احتمالی بررسی شود.
نتیجه‌گیری
افزودن حریره برنج به شیشه شیر نوزاد خطرناک است و توصیه نمی‌شود. اگر نوزاد شما آماده مصرف غذاهای کمکی است و می‌خواهید حریره برنج را امتحان کنید، آن را با قاشق و به آرامی به نوزاد بدهید. در هر مرحله‌ای از تغذیه نوزاد اگر سوال یا نگرانی دارید، حتماً با پزشک متخصص اطفال مشورت کنید.
پرسش‌های متداول درباره حریره برنج برای نوزادان
آیا افزودن حریره برنج به شیشه شیر باعث می‌شود نوزاد شب‌ها بیشتر بخوابد؟
خیر، این یک باور غلط است.
آیا حریره برنج در شیشه شیر باعث افزایش سریع وزن یا چاقی در کودکی می‌شود؟
خود حریره برنج باعث این مشکلات نمی‌شود، اما شروع زودهنگام غذاهای جامد با چاقی در آینده مرتبط است.
آیا جو دوسر نسبت به برنج برای نوزادان ایمن‌تر است؟
بله، جو دوسر معمولاً ایمن‌تر است و آکادمی اطفال آمریکا توصیه می‌کند جو دوسر را به جای برنج انتخاب کنید. جو دوسر همچنین بدون گلوتن است و برای نوزادان حساس به گلوتن مناسب است.
آیا غلیظ‌کننده‌های تجاری برای رفلاکس نوزادان بهتر از حریره برنج هستند؟
بعضی نوزادان با رفلاکس ممکن است با استفاده از فرمول‌های غلیظ‌شده کمتر دچار رفلاکس شوند، اما این موضوع بستگی به وضعیت سلامت نوزاد دارد و همه نوزادان به آن نیاز ندارند. بهتر است با پزشک مشورت کنید.
