بسیاری از والدین خسته که آرزوی خوابیدن نوزادشان در طول شب را دارند، به آموزش خواب نوزاد فکر میکنند. آموزش خواب به معنای کمک به نوزاد برای خوابیدن به تنهایی است و برخلاف تصور عمومی، فقط به معنی گذاشتن نوزاد برای گریه کردن نیست. مطالعات نشان دادهاند که آموزش خواب میتواند حتی باعث تقویت ارتباط والد و کودک شود.
روشهای مختلف آموزش خواب نوزاد
چند روش مختلف برای کمک به نوزاد و والدین وجود دارد تا هر دو خواب بهتری داشته باشند:
- روش “گریه کن تا بخوابی” (Cry It Out): در این روش، پس از انجام روتین خواب، نوزاد را در تخت میگذارید، شببخیر میگویید و اتاق را ترک میکنید. نوزاد ممکن است گریه کند و والدین در این مدت به او رسیدگی نمیکنند. این روش که به “قطع کامل” نیز معروف است، برای برخی والدین سخت است اما برخی دیگر گزارش میدهند که نوزادشان پس از چند روز قادر به آرام کردن خود است.
- روش فربر (Ferber Method): شبیه روش “گریه کن تا بخوابی” است اما تدریجیتر. پس از گذاشتن نوزاد در تخت، والدین در ابتدا سریع به نوزاد پاسخ میدهند و او را آرام میکنند، سپس به تدریج زمان پاسخگویی را افزایش میدهند تا نوزاد بتواند به تنهایی آرام شود.
- روش صندلی (Chair Method): در این روش والدین در همان اتاق با نوزاد میمانند اما بدون تماس فیزیکی، با صدای آرامبخش نوزاد را آرام میکنند. هر شب فاصله خود را از تخت نوزاد بیشتر میکنند تا نهایتاً اتاق را ترک کنند. این روش حدود دو هفته طول میکشد.
- روش بدون اشک (No Tears Method): مشابه روش فربر است اما والدین هر زمان که نوزاد گریه کند وارد اتاق شده و او را آرام میکنند. هدف این است که نوزاد هنگام خوابیدن احساس امنیت کند و یاد بگیرد بدون کمک والدین بخوابد.
- روش بررسی و آرام کردن (Check and Console): والدین پس از روتین خواب، هر چند دقیقه یکبار وارد اتاق شده و در صورت نیاز با لمس یا کلام نوزاد را آرام میکنند. فاصله بین بازدیدها به تدریج افزایش مییابد. باید واکنش نوزاد را زیر نظر داشت تا ببینید این روش مناسب است یا خیر.
نکات مهم برای موفقیت در آموزش خواب
برای اینکه آموزش خواب به خوبی پیش برود، نکات زیر را رعایت کنید:
- شروع در سن مناسب: بیشتر کارشناسان توصیه میکنند آموزش خواب از 6 ماهگی شروع شود. برخی والدین از 9 ماهگی شروع میکنند چون در این سن نوزاد دیگر نیازی به تغذیه شبانه ندارد.
- ایجاد روتین خواب: نوزادان تفاوت شب و روز را نمیدانند، بنابراین روتین خواب ثابت و منظم به آنها کمک میکند تا بفهمند زمان خواب است.
- انتخاب روش مناسب: آموزش خواب بیخطر است و مطالعات نشان دادهاند که عوارض منفی ندارد. روش مناسب خود و نوزادتان را انتخاب کرده و به آن پایبند باشید.
- ثبات و صبر: آموزش خواب ممکن است چند روز تا چند هفته طول بکشد. اگر نوزاد هنگام رفتن به تخت ناراحت میشود، سعی کنید روزها فعالیتهای مثبت در اتاق خواب انجام دهید تا او با محیط آشنا شود.
رفع مشکلات احتمالی در خواب نوزاد
هیچ روش جادویی وجود ندارد که برای همه نوزادان جواب دهد. برخی نوزادان ممکن است نیاز به حضور والدین داشته باشند و برخی دیگر ترجیح دهند تنها باشند. حدود 20 درصد نوزادان ممکن است به دلایلی مانند گاز معده، مشکلات پزشکی یا اضطراب جدایی، آموزش خواب برایشان موثر نباشد. همچنین ممکن است پس از موفقیت اولیه، نیاز به آموزش مجدد یا تنظیم مجدد روتین خواب باشد.



