خشکی پوست می‌تواند باعث خارش و ناراحتی شود، اما با مراقبت‌های مناسب می‌توان این مشکل را کنترل و حتی پیشگیری کرد. یکی از مهم‌ترین راهکارها، استفاده روزانه از مرطوب‌کننده‌ها است. بهترین زمان برای استفاده از کرم‌های مرطوب‌کننده، بلافاصله پس از شستشو یا استحمام است، زمانی که پوست هنوز کمی مرطوب است. اگر تحمل چربی کرم را دارید، بهتر است از کرم‌های غلیظ و چرب استفاده کنید. متخصصان پوست توصیه می‌کنند پس از کرم، از پمادهایی مانند وازلین استفاده شود تا رطوبت پوست حفظ شود، هرچند ممکن است احساس چربی آن برای برخی ناخوشایند باشد.
لوسیون‌ها معمولاً کمتر موثرند اما احساس سبکی به پوست می‌دهند و بیشتر بر پایه آب هستند که سریع تبخیر می‌شود. بهتر است مرطوب‌کننده‌ها بدون رنگ، عطر و مواد تحریک‌کننده باشند و برچسب «هیپوآلرژنیک» داشته باشند تا احتمال واکنش‌های حساسیتی کاهش یابد. در صورت نبود کرم مرطوب‌کننده، روغن‌های خوراکی و چربی‌های آشپزخانه می‌توانند جایگزین مناسبی باشند، هرچند ممکن است کمی نامرتب باشند.
شستشوی مکرر دست‌ها یکی از عوامل خشکی پوست است؛ بنابراین توصیه می‌شود همیشه یک کرم مرطوب‌کننده کنار سینک قرار دهید تا پس از هر بار شستن دست‌ها استفاده کنید.
کاهش زمان و دمای استحمام
استحمام زیاد و استفاده از آب داغ باعث از بین رفتن چربی طبیعی پوست و خشکی آن می‌شود. برای کاهش خشکی پوست:
- از آب ولرم یا سرد استفاده کنید.
- زمان دوش گرفتن را به حداکثر ۱۰ دقیقه محدود کنید.
- بیشتر از یک بار در روز حمام نکنید.
- می‌توانید به آب حمام، روغن بچه یا جو دوسر اضافه کنید تا خارش کاهش یابد، اما مراقب لغزنده شدن کف حمام باشید.
- پس از حمام، پوست را به آرامی با حوله خشک کنید و از مالش شدید خودداری کنید.
- استفاده از دستگاه رطوبت‌ساز در اتاق خواب به حفظ رطوبت پوست کمک می‌کند.
انتخاب صابون مناسب
صابون‌های معطر و دئودورانت‌ها می‌توانند چربی پوست را از بین ببرند و باعث خارش شوند. بهتر است استفاده از این صابون‌ها را به نواحی بدن که بوی نامطبوع دارند محدود کنید و برای سایر قسمت‌ها از شوینده‌های ملایم، بدون عطر و مناسب پوست حساس استفاده کنید. همچنین از تماس با مواد شوینده و نرم‌کننده‌های لباس معطر خودداری کنید، زیرا ممکن است باعث تحریک پوست شوند.
تغذیه و مراقبت‌های تکمیلی
اگرچه تغذیه نمی‌تواند به طور مستقیم خشکی و خارش پوست را درمان کند، اما رژیم غذایی سالم با مصرف سبزیجات برگ‌دار، میوه‌های رنگی، مغزها، روغن زیتون و ماهی‌های چرب به سلامت پوست کمک می‌کند. همچنین بهتر است از مصرف شکر و غلات تصفیه‌شده کاسته شود.
از مصرف محصولات حاوی الکل مانند تونرها، ادکلن‌ها و افشانه‌های بدن خودداری کنید زیرا الکل باعث خشکی پوست می‌شود. همچنین پوشیدن لباس‌های نرم مانند پنبه و ابریشم به جای لباس‌های زبر و خشن مانند پشم توصیه می‌شود.
درمان خارش پوست خشک
برای کاهش خارش ناشی از خشکی پوست، می‌توان از کرم‌ها یا پمادهای ضدخارش بدون نسخه حاوی ۱٪ هیدروکورتیزون استفاده کرد. این داروها التهاب، قرمزی و تورم را کاهش می‌دهند. در موارد شدیدتر، پزشک ممکن است کرم‌های قوی‌تر یا داروهای استروئیدی تجویز کند.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
اگر خارش و خشکی پوست بیش از دو هفته ادامه داشت یا با علائمی مانند قرمزی، تورم، درد و ترشح همراه بود، باید به پزشک مراجعه کنید. این علائم ممکن است نشانه عفونت یا بیماری‌های پوستی مانند اگزما یا پسوریازیس باشند که نیاز به درمان تخصصی دارند. همچنین خارش شدید می‌تواند علامت بیماری‌های جدی‌تری مانند مشکلات کبدی یا سرطان باشد که پزشک باید بررسی کند.
از خارش شدید پوست خودداری کنید زیرا ممکن است باعث عفونت شود. در صورت مشاهده علائم عفونت، پزشک ممکن است آنتی‌بیوتیک تجویز کند.
